ASGARİ KAPASİTE NEDİR?
Asgari Kapasite Şartının Kaybedilmesi Ve Buna İlişkin Kurallar
MADDE 23- (1) Yetki belgesi sahipleri;
a) (Değişik: RG 31/12/2011-28159) Yetki belgesi alındıktan sonra taşıt belgelerinde kayıtlı taşıtlarının kazaya uğraması, yanması, hurdaya ayrılması veya benzer bir mücbir sebepten dolayı iş göremez duruma gelmesi halinde, bu durumu değişikliğin meydana geldiği tarihten itibaren 60 gün içinde Bakanlığa bildirirler. Bakanlığa bildirim veya söz konusu durumun Bakanlıkça tespiti halinde bu taşıtlar taşıt belgelerinden re’sen düşülür.
b) (Değişik: RG 31/12/2010-27802) (a) bendinde belirtilen nedenlerle veya bu Yönetmelik hükümlerine aykırılıktan dolayı yapılan re’sen düşümler sonucu, bu Yönetmelikteki asgari kapasitenin altına düşülmesi halinde; kapasite altına düşüldüğü tarihten itibaren, 90 gün içinde bu Yönetmelikte öngörülen asgari kapasiteyi tamamlayacak şekilde ilgili mevzuatın gerektirdiği iş ve işlemleri sonuçlandırarak yeterli sayıda/kapasitede taşıtı, taşıt belgelerine kayıt ettirirler.
c) (Değişik: RG 23/10/2012-28450) Bu Yönetmelikte öngörülen asgari kapasitenin altına düşecek şekilde taşıt satışı yapmaları halinde bu hususu satış tarihinden itibaren 30 gün içinde Bakanlığa bildirirler ve 90 gün içinde de bu Yönetmelikte öngörülen asgari kapasiteyi tamamlayacak şekilde ilgili mevzuatın gerektirdiği her türlü iş ve işlemleri sonuçlandırarak yeterli sayıda/kapasitede taşıtı, taşıt belgelerine kayıt ettirirler.
(ç) Her takvim yılının başında taşıtların yaşları nedeniyle asgari kapasite şartının kaybedilmesi halinde; 90 gün içinde bu Yönetmelikte öngörülen asgari kapasiteyi tamamlayacak şekilde ilgili mevzuatın gerektirdiği her türlü iş ve işlemleri sonuçlandırarak yeterli sayıda/kapasitede taşıtı, taşıt belgelerine kayıt ettirirler.
(2) Birinci fıkranın (a), (b) ve (c) bentlerindeki hükümler saklı kalmak kaydıyla, asgari kapasiteyi kaybedecek şekilde taşıt düşümü yapılamaz.
Asgari Kapasite Nedir ve Şartının Kaybedilmesi Durumu
Asgari kapasite, özellikle taşımacılık sektöründe yetki belgesi almak ve bu belgeyi sürdürmek için bir işletmenin sahip olması gereken minimum özmal taşıt yeterliliğini ifade eder. Bu, yolcu taşımacılığında özmal koltuk sayısı, yük taşımacılığında ise özmal tonaj kapasitesi ile belirlenir. Yönetmeliklerde zaman zaman bu kapasiteyi oluşturan taşıt özellikleri değişse de, asgari kapasiteye sahip olma şartının önemi her zaman korunur. Bu kapasitenin sadece belge alımı sırasında değil, faaliyet süresince de devam ettirilmesi zorunludur ve azalma durumları belirli yaptırımlara tabidir.
| Konu | Açıklama |
|---|---|
| Asgari Kapasite Tanımı | Yetki belgesi almak ve sürdürmek için bir işletmenin sahip olması gereken minimum özmal taşıt yeterliliğidir. Yolcu taşımacılığında özmal koltuk sayısı, yük taşımacılığında ise özmal tonaj kapasitesi ile ifade edilir. |
| Önemi | Belge alımı ve yenileme dışında, faaliyet boyunca da korunması gereken kritik bir şarttır. Bu şartın kaybedilmesi durumunda belirli yaptırımlar uygulanır. |
| Asgari Kapasite Şartının Kaybedilmesi | Karayolu Taşıma Yönetmeliği’nin 23. maddesine göre, yetki belgesi sahibinin taşıt belgelerinde kayıtlı taşıtlarının; kazaya uğraması, yanması, müsadere edilmesi, hurdaya ayrılması veya başka bir mücbir sebepten dolayı iş göremez duruma gelmesi halidir. |
| Bildirim Yükümlülüğü | Asgari kapasite şartının kaybedilmesine yol açan değişikliğin meydana geldiği tarihten itibaren 60 gün içinde Bakanlığa (Ulaştırma ve Altyapı Bakanlığı) bildirilmesi zorunludur. |
Sıkça Sorulan Sorular (SSS)
- Asgari kapasite şartı neden önemlidir?
Asgari kapasite şartı, taşımacılık sektöründe faaliyet gösterecek işletmelerin belirli bir operasyonel yeterliliğe sahip olmasını sağlar. Bu sayede hem hizmet kalitesi hem de sektördeki düzen korunur. Yetki belgesi alımı, yenilenmesi ve sürdürülmesi için temel bir gerekliliktir. - Asgari kapasite yolcu ve yük taşımacılığında nasıl ifade edilir?
Yolcu taşımacılığında asgari kapasite genellikle işletmenin sahip olduğu **özmal koltuk sayısı** ile, yük taşımacılığında ise **özmal tonaj kapasitesi** ile belirlenir. - Asgari kapasite şartının kaybedilmesi durumunda ne yapılmalıdır?
Karayolu Taşıma Yönetmeliği’nin 23. maddesine göre, taşıtların kazaya uğraması, yanması, müsadere edilmesi, hurdaya ayrılması gibi nedenlerle asgari kapasite şartının kaybedilmesi durumunda, değişikliğin meydana geldiği tarihten itibaren **60 gün içinde Bakanlığa bildirim yapılması** zorunludur. - Asgari kapasite şartını kaybeden bir işletmeye hangi yaptırımlar uygulanabilir?
Yönetmelikte belirtilen süre içinde (genellikle 60 gün) durumun bildirilmemesi veya eksikliğin giderilmemesi halinde, duruma göre idari para cezaları, yetki belgesinin geçici olarak durdurulması veya hatta iptal edilmesi gibi çeşitli idari yaptırımlar uygulanabilir. - Asgari kapasiteyi etkileyen “mücbir sebepler” neler olabilir?
Mücbir sebepler, işletmenin kontrolü dışında gerçekleşen ve taşıtların iş göremez hale gelmesine neden olan olayları ifade eder. Bunlara örnek olarak doğal afetler (sel, deprem, fırtına), büyük çaplı yangınlar veya terör olayları sonucu oluşan hasarlar verilebilir. Önemli olan, bu durumun yetkili makamlarca belgelendirilmiş olmasıdır.
